Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 7114-1:2008 chiếu sáng nơi làm việc. Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu chiếu sáng nơi làm việc trong nhà và cho người làm việc thực hiện các công việc thị giác hiệu quả, thoải mái và an toàn suốt thời gian làm việc.

TIÊU CHUẨN QUỐC GIA

TCVN 7114 – 1 : 2008

ISO 8995 – 1 : 2002

ECGÔNÔMI – CHIẾU SÁNG NƠI LÀM VIỆC – PHẦN 1: TRONG NHÀ

Ergonomics – Lighting of work places – Part 1: Indoor

Lời nói đầu

TCVN 7114 – 1 : 2008 thay thế TCVN 7114 : 2002

TCVN 7114 – 1 : 2008 hoàn toàn tương đương với ISO 8995 – 1 : 2002/Cor 1 : 2005

TCVN 7114 – 1 : 2008 do Ban kỹ thuật Tiêu chuẩn TCVN/TC 159 “Ecgônômi” biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng đề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.

Bộ TCVN 7114 Ecgônômi – Chiếu sáng vùng làm việc, gồm phần một và phần ba

– TCVN 7114 – 1 : 2008 (ISO 8995 – 1 : 2002/Cor 1: 2005) Phần 1: Trong nhà.

– TCVN 7114 – 3 : 2008 Phần 3: Yêu cầu chiếu sáng an toàn và an ninh tại những nơi làm việc ngoài nhà

Ngoài ra ISO 8995 – 2 chưa công bố.

Lời giới thiệu

Chiếu sáng tốt sẽ tạo được môi trường thị giác bảo đảm cho mọi người quan sát, di chuyển an toàn và thực hiện các công việc thị giác hiệu quả, chính xác và an toàn không gây ra mệt mỏi thị giác và khó chịu. Ánh sáng có thể là ánh sáng ban ngày, ánh sáng đèn điện hoặc kết hợp cả hai.

Chiếu sáng tốt đòi hỏi phải quan tâm đến cả số lượng và chất lượng ánh sáng như nhau. Việc cung cấp đủ độ rọi khi làm việc là cần thiết, trong nhiều trường hợp độ nhìn rõ phụ thuộc vào cách chiếu sáng, màu sắc của nguồn phát sáng và các bề mặt được chiếu sáng có cùng một mức độ chói lóa từ hệ thống chiếu sáng. Trong tiêu chuẩn này có đủ điều kiện để quy định đối với các vị trí làm việc và các loại hình công việc khác nhau không chỉ về độ rọi mà còn có sự hạn chế chói lóa và chỉ số thể hiện màu của nguồn sáng. Các thông số tạo điều kiện thoải mái cho thị giác được đề xuất trong nội dung chính của tiêu chuẩn này. Các giá trị khuyên dùng được xem xét để cân bằng hợp lý giữa các yêu cầu liên quan đến an toàn, sức khỏe và hiệu quả làm việc. Có thể đạt được các giá trị khuyên dùng bằng các giải pháp năng lượng hiệu quả thực tế.

Các thông số ecgônômi cũng được đề cập tới như khả năng nhìn, các đặc tính và tính chất công việc mà xác định chất lượng của khả năng nhìn của người lao động và mức độ hiệu quả công việc. Trong một số trường hợp việc tăng cường các nhân tố ảnh hưởng có thể nâng cao hiệu suất mà không cần phải tăng độ rọi. Ví dụ việc tăng độ tương phản của các thuộc tính công việc, phóng to các chi tiết quan sát bằng các phương tiện trợ giúp hiện đại (kính) và trang bị hệ thống chiếu sáng đặc biệt có khả năng chiếu sáng định hướng cục bộ.

 

ECGÔNÔMI – CHIẾU SÁNG NƠI LÀM VIỆC – PHẦN 1: TRONG NHÀ

Ergonomics – Lighting of work places – Part 1: Indoor

1. Phạm vi áp dụng

Tiêu chuẩn này quy định các yêu cầu chiếu sáng nơi làm việc trong nhà và cho người làm việc thực hiện các công việc thị giác hiệu quả, thoải mái và an toàn suốt thời gian làm việc.

Tiểu chuẩn này không giải thích các giải pháp thiết kế và tối ưu hệ thống chiếu sáng hoặc kỹ thuật chiếu sáng như thế nào cho từng nơi làm việc cụ thể. Có thể tìm thấy trong các hướng dẫn và báo cáo của CIE có liên quan tới vấn đề này.

2. Tài liệu viện dẫn

Các tài liệu viện dẫn sau đây cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn. Đối với các tài liệu ghi năm công bố thì áp dụng các bản được nêu. Đối với các tài liệu không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất bao gồm cả các sửa đổi.

TCVN 4879 (ISO 6309) Phòng cháy – Dấu hiệu an toàn

TCVN 7437 (ISO 6385) Nguyên lý Ecgônômi trong thiết kế hệ thống làm việc

ISO 3864 Safety colours and safety signs (Màu sắc an toàn và dấu hiệu an toàn)

ISO 9241 Part 6/7/8 Ergonomic requirements for office work with visual display terminal (phần 6/7/8 Yêu cầu Ecgônômi đối với công việc văn phòng có thiết bị hiển thị đầu cuối)

CIE 13.3 – 1995 Method of measuring and specifying colour rendering of light sources (Phương pháp đo và xác định độ hiển thị màu của nguồn sáng)

CIE 16 – 1970 Day light (Ánh sáng ban ngày)

CIE 17.4 – 1987 International lighting vocabulary 4 th ed. – equivalent to IEC 50 (845) (Tự điển chiếu sáng quốc tế xuất bản lần 4 – tương đương IEC 50(485))

CIE 19.2 1981 An analytic model for describing the influence of lighting parameters upon visual performance (Mô hình phân tích về ảnh hưởng của các thông số chiếu sáng tới hoạt động thị giác).

CIE 40 – 1978 Calculation for interior lighting – basic method (Tính toán chiếu sáng trong nhà – Phương pháp cơ bản)

CIE 58 – 1983 Lighting for sports halls (Chiếu sáng các phòng thể thao)

CIE 60 – 1984 Vision and the visual display unit work station (Tầm nhìn và thiết bị hiển thị của nơi làm việc)

CIE 62 – 1984 Lighting for swimming pools (Chiếu sáng bể bơi)

CIE 96 – 1992 Electric light sources. State of art 1991 (Nguồn sáng điện – Trình độ hiện tại – 1991)

CIE 97 – 1992 Maintenance of indoor electric lighting systems (Bảo dưỡng hệ thống chiếu sáng điện trong nhà)

CIE 103/5 – 1993 The economics of interior lighting maintenance (Tiết kiệm chi phí bảo dưỡng hệ thống chiếu sáng trong nhà)

CIE 117 – 1995 Discomfort glare in interior lighting (Chói lóa mất tiện nghi khi chiếu sáng trong nhà)

CIE 129 – 1998 Guide for lighting of exterior work areas (Hướng dẫn chiếu sáng các khu vực làm việc ngoài nhà)

3. Thuật ngữ và định nghĩa

Các thuật ngữ sử dụng trong tiêu chuẩn này được định nghĩa theo từ điển chiếu sáng của CIE (CIE 17.4 – 1987) nhưng có một số thuật ngữ được định nghĩa như sau.

3.1. Công việc thị giác (visual task)

Thành phần công việc phải thực hiện bằng mắt

3.2. Vùng làm việc (task area)

Một phần trong nơi làm việc và có thực hiện công việc bằng mắt.

3.3. Vùng tiếp giáp (immidiate surrounding)

Một vùng trong trường nhìn có chiều rộng ít nhất 0,5 m bao quanh vùng làm việc.

3.4. Độ rọi duy trì () (maintained illuminace)

Độ rọi trung bình trên bề mặt quy định không được nhỏ hơn giá trị này.

3.5. Hệ số chói lóa đồng nhất (UGR) (unified glare rating (UGL))

Chỉ tiêu đánh giá chói lóa mất tiện nghi của CIE

3.6. Giới hạn hệ số chói lóa đồng nhất (UGRL) (limiting unified glare rating (UGRL))

Giá trị thiết kế của UGR tối đa cho phép đối với hệ thống chiếu sáng.

3.7. Góc che chắn (shielding angle)

Góc đo từ phương ngang, hướng xuống từ bóng đèn được che khuất đến hướng nhìn trực tiếp của người quan sát.

3.8. Mặt bằng làm việc (working plane)

Bề mặt chuẩn được xác định như là mặt bằng tại đó công việc thường được tiến hành.

4. Tiêu chí thiết kế chiếu sáng

4.1. Môi trường ánh sáng

Thực hành chiếu sáng tốt đối với nơi làm việc là bảo đảm khả năng nhìn tốt hơn. Chủ yếu là để đảm bảo khả năng nhìn được thực hiện dễ dàng và tiện nghi. Vì vậy hệ thống chiếu sáng phải đáp ứng các yêu cầu về định tính và định lượng của môi trường ánh sáng. Hệ thống chiếu sáng cần đảm bảo các yêu cầu chung sau:

– Tiện nghi thị giác, ở nơi mà người làm việc có cảm giác dễ chịu,

– đặc tính thị giác, ở nơi mà người làm việc có khả năng thực hiện công việc thị giác, nhanh và chính xác thậm chí trong cả những trường hợp khó và trong thời gian dài.

– an toàn thị giác, dễ dàng phát hiện các chướng ngại và nguy hiểm khi đi lại.

Để đáp ứng những yêu cầu trên cần phải quan tâm đến tất cả các thông số của môi trường ánh sáng.

Các thông số chính của môi trường ánh sáng là:

– sự phân bố độ chói,

– độ rọi,

– sự chói lóa

– hướng chiếu sáng

– màu sắc của ánh sáng và bề mặt chiếu sáng

– sự nhấp nháy

– ánh sáng ban ngày

– độ duy trì

Đối với các hoạt động khác nhau, các giá trị thiết kế đối với các thông số có thể định lượng của độ rọi, chỉ số chói lóa, chỉ số hiện màu được trình bày trong Điều 5.

CHÚ THÍCH: Bên cạnh các thông số về chiếu sáng còn có các thông số ecgônômi thị giác khác có ảnh hưởng tới sự hoạt động của đặc tính thị giác, đó là:

a) đặc điểm của công việc (kích thước, hình dạng, vị trí, màu sắc và tính chất phản xạ của các chi tiết nhìn và nền quan sát)

b) khả năng thị giác của mỗi người (độ tinh mắt, khả năng cảm nhận độ sâu của không gian và khả năng cảm nhận màu sắc)

Lưu ý đến những nhân tố này có thể làm tăng đặc tính thị giác mà không cần tăng độ rọi.

4.2. Phân bố độ chói

Sự phân bố độ chói trong trường nhìn kiểm soát mức độ thích nghi của mắt, có ảnh hưởng đến độ nhìn rõ.

Cần cân bằng tốt độ chói thích nghi để tăng:

– nhìn chính xác (khả năng nhìn sắc nét)

– độ nhạy tương phản (có thể phân biệt được sự chênh lệch rất nhỏ về độ chói)

– hiệu quả của các chức năng thị giác (sự điều tiết, độ hội tụ, sự co giãn đồng tử, các chuyển động của mắt…)

Sự phân bố độ chói không đều trong trường nhìn cũng ảnh hưởng đến sự tiện nghi thị giác và cần phải tránh:

– độ chói quá cao sẽ gây chói lóa

– tương phản độ chói quá lớn sẽ gây mỏi mắt vì mắt thường xuyên phải thích nghi lại

– môi trường có độ rọi và độ tương phản quá thấp sẽ gây ức chế khi làm việc

– cần chú ý đảm bảo sự thích nghi của mắt cho người làm việc đi lại qua các khu vực khác nhau trong một tòa nhà

Độ chói của tất cả các bề mặt là rất quan trọng và sẽ được xác định bằng hệ số phản xạ và độ chói trên các bề mặt. Hệ số phản xạ hữu ích của các bề mặt chủ yếu trong phòng có các giá trị như sau:

– Trần nhà                      0,6 đến 0,9

– Tường                        0,3 đến 0,8

– Mặt phẳng làm việc     0,2 đến 0,6

– Sàn nhà                      0,1 đến 0,5

4.3. Độ rọi

Độ rọi và phân bố độ rọi trên vùng làm việc và vùng tiếp giáp sẽ gây tác động đến năng suất lao động, an toàn và tiện nghi đối với người thực hiện công việc thị giác. Đối với những không gian làm việc mà vùng làm việc cụ thể chưa biết có công việc thị giác hay không thì vẫn được coi là vùng làm việc.

Tất cả các giá trị độ rọi được quy định trong tiêu chuẩn này là độ rọi duy trì và đảm bảo cho công việc thị giác an toàn và các yêu cầu về đặc tính thị giác.

4.3.1. Độ rọi khuyên dùng tại khu vực làm việc

Các giá trị độ rọi đưa ra trong Điều 5 là độ rọi duy trì bao trùm khu vực làm việc trên bề mặt chuẩn có thể là bề mặt ngang, bề mặt đứng hoặc bề mặt nghiêng. Độ rọi trung bình tại mỗi bề mặt làm việc phải không nhỏ hơn giá trị đưa ra trong Điều 5 bất kể độ tuổi và điều kiện lắp đặt. Các giá trị hợp lý cho điều kiện làm việc thị giác bình thường và tính tới các yếu tố sau:

– các yêu cầu đối với công việc thị giác

– an toàn

– các khía cạnh tâm – sinh lý như tiện nghi thị giác và dễ chịu

– tiết kiệm

– kinh nghiệm thực tế

Nếu điều kiện nhìn khác biệt với điều kiện được giả định, giá trị độ rọi có thể điều chỉnh, bằng cách tăng lên hoặc giảm xuống ít nhất một bậc trong thang độ rọi, Giá trị độ rọi phải được tăng lên khi:

– làm việc với độ tương phản thấp

– công việc thị giác yêu cầu tập trung cao

– nếu bị lỗi sẽ gây thiệt hại lớn

– độ chính xác và năng suất cao là rất quan trọng

– thị lực của người làm việc dưới mức bình thường

Giá trị độ rọi duy trì có thể giảm khi:

– chi tiết quan sát có kích thước lớn hoặc độ tương phản cao,

– công việc thực hiện trong thời gian ngắn

Trong vùng mà công việc được tiến hành liên tục, độ rọi duy trì không được nhỏ hơn 200 lux.

4.3.2. Thang độ rọi

Hệ số xấp xỉ bằng 1,5 tương ứng với sự khác biệt đáng kể nhỏ nhất trên đối tượng ảnh hưởng của độ rọi. Trong điều kiện chiếu sáng bình thường để nhận biết được khuôn mặt của con người thì độ rọi trên mặt ngang phải xấp xỉ bằng 20 lux và là giá trị nhỏ nhất đưa ra trong thang độ rọi. Thang độ rọi khuyên dùng như sau

20-30-50-75-100-150-200-300-500-750-1000-1500-2000-3000-5000 lux

4.3.3. Độ rọi xung quanh vùng làm việc

Độ rọi xung quanh vùng làm việc phải tương ứng với độ rọi ở vùng làm việc và phải đưa ra sự phân bố  độ chói hài hòa trong trường nhìn.

Sự thay đổi nhanh về không gian của độ rọi xung quanh vùng làm việc có thể dẫn đến sự không thoải mái và căng thẳng (stress) thị giác.

Độ rọi duy trì xung quanh vùng làm việc có thể thấp hơn độ rọi làm việc nhưng không được nhỏ hơn các giá trị trong bảng sau:

Độ rọi tại chỗ làm việc

(lux)

Độ rọi khu vực xung quanh lân cận

(lux)

≥ 750

500

300

≤ 200

500

300

200

Bằng độ rọi tại chỗ làm việc

Ngoài độ làm việc, hệ thống chiếu sáng phải đảm bảo đủ độ chói thích nghi theo điều 4.2

4.3.4. Độ đồng đều

Mức độ đồng đều của độ rọi là tỉ số của giá trị độ rọi tối thiểu và giá trị độ rọi trung bình. Độ rọi phải thay đổi dần dần. Vùng làm việc phải được chiếu sáng đồng đều nhất có thể. Mức độ đồng đều của độ rọi vùng làm việc không được nhỏ hơn 0,7. Mức độ đồng đều của độ rọi xung quanh lân cận vùng làm việc không được nhỏ hơn 0,5.

4.4. Sự chói lóa

Chói lóa là cảm nhận của thị giác do các vùng sáng chói trong trường nhìn và có thể được cảm nhận bằng sự chói lóa gây mất tiện nghi hoặc sự chói lóa mờ. Chói lóa còn có thể do phản xạ từ các bề mặt bóng gây nên thường được biết như là phản xạ màn mờ hoặc sự chói lóa do phản xạ.

Để tránh gây mệt mỏi thị giác, giảm sai sót khi làm việc và hạn chế tai nạn cần phải hạn chế hiện tượng chói lóa.

Sự chói lóa mờ thường xảy ở hệ thống chiếu sáng ngoài nhà song cũng có thể được cảm nhận từ các đền chiếu điểm hoặc các nguồn sáng chói kích thước lớn như cửa sổ ở một phòng được chiếu sáng tương đối kém.

Trong hệ thống chiếu sáng làm việc trong nhà sự chói lóa gây mất tiện nghi thường sinh ra trực tiếp từ các đèn sáng chói hoặc cửa sổ. Nếu hạn chế được sự chói lóa gây mất tiện nghi thì sự chói lóa mờ không còn là vấn đề phải quan tâm.

4.4.1. Bảo vệ chống sự chói lóa

Sự chói lóa do độ chói hoặc độ tương phản quá lớn trong trường nhìn và có thể ảnh hưởng đến sự nhìn rõ các vật thể. Sự chói lóa phải được tránh, ví dụ: sử dụng vật liệu thích hợp che các bóng đèn hoặc sử dụng rèm che cửa sổ.

Đối với các bóng đèn điện góc che chắn tối thiểu cho độ chói của bóng đèn không được nhỏ hơn các giá trị đưa ra trong bảng sau:

Độ chói của bóng đèn

(kcd/m2)

Góc khuất tối thiểu

từ 1 đến 20

từ 20 đến 50

từ 50 đến 500

≥ 500

10o

15o

20o

30o

Góc che chắn nêu trên không áp dụng đối với đèn điện không xuất hiện trong trường nhìn của người lao động trong khi làm việc thường xuyên và/hoặc không tạo ra bất kỳ sự chói lóa gây mờ mắt đáng kể cho người lao động.

4.4.2. Sự chói lóa mất tiện nghi

Đánh giá sự chói lóa mất tiện nghi của hệ thống chiếu sáng phải được xác định theo CIE, phương pháp bảng, đánh giá sự chói lóa đồng nhất (URG), dựa trên công thức:

URG = 8 log

Trong đó:

– Lb độ chói của nền quan sát (Cd/m2)

– L độ chói phần phát sáng của mỗi đèn ở hướng tới mắt nguồn quan sát

– ω góc khối bao phần phát sáng của đèn có đỉnh tại mắt người quan sát (steradian)

– P chỉ số vị trí Guth của mỗi đèn phụ thuộc vào góc lệch so với hướng nhìn

Phương pháp URG được giới thiệu chi tiết trong CIE 117-1995

Trong tiêu chuẩn này tất cả các giá trị URG trong điều 5 được dựa trên cơ sở xác định vị trí của người quan sát chuẩn được công nhận trong phương pháp bảng URG với tỷ lệ khoảng cách so với chiều sao là 1:1. Các số liệu URG phải được hiệu chỉnh đối với quang thông ban đầu của bóng đèn. Nếu hệ thống chiếu sáng gồm nhiều loại đèn với đặc tính trắc quang khác nhau và/hoặc nhiều loại bóng đèn, việc xác định giá trị URG phải thực hiện với từng tổ hợp bóng đèn/đèn điện trong hệ thống. Giá trị cao nhất nhận được sẽ lấy làm giá trị đặc trưng cho toàn hệ thống và phải tuân thủ theo tiêu chuẩn giới hạn. Mọi giả định đặt ra trong khi xác định URG phải được công bố trong tài liệu thuyết minh theo trình tự.

Giá trị URG của hệ thống chiếu sáng không được vượt quá giá trị quy định trong Điều 5.

CHÚ THÍCH: Sự thay đổi của URG trong phòng có thể xác định theo phương pháp bảng hoặc theo công thức nêu trên với các vị trí quan sát khác nhau.

Các giá trị giới hạn của URG quy định trong Điều 5 được lấy theo thang URG – mỗi bước trong thang biểu thị một thay đổi đáng kể về cảm nhận sự chói lóa và con số 13 biểu thị chói lóa mất tiện nghi nhỏ nhất có thể cảm nhận được.

Thang giá trị URG: 13 – 16- 19 -22 -25 – 28.

4.4.3. Phản xạ màn mờ và chói lóa phản xạ

Sự phản xạ có hướng tại chỗ làm việc thường được gọi là phản xạ màn mờ hoặc sự chói lóa phản xạ làm thay đổi độ nhìn rõ, thường là gây bất lợi. Có thể tránh hoặc giảm phản xạ màng mờ và sự chói lóa phản xạ bằng các biện pháp sau:

– Bố trí các đèn và chỗ làm việc thích hợp (tránh bố trí đèn ở vùng gây khó chịu)

– Xử lý bề mặt (sử dụng vật liệu có bề mặt có độ bóng thấp)

– Hạn chế độ chói của các đèn

– Tăng diện tích phát sáng của đèn (tăng diện tích sáng)

– Các bề mặt tường và trần nhà (tăng độ sáng, tránh các điểm chói)

4.5. Hướng chiếu sáng

Có thể sử dụng hướng chiếu sáng để làm rõ các vật, làm lộ rõ cấu trúc và thể hiện rõ nét mặt người hơn trong không gian. Điều này được diễn đạt bằng thuật ngữ “hiệu ứng nổi”. Chiếu sáng có hướng tại chỗ làm việc còn có thể làm tăng độ nhìn rõ.

4.5.1. Hiệu ứng nổi

Hiệu ứng nổi đề cập đến sự cân bằng giữa ánh sáng khuếch tán và ánh sáng định hướng. Đây là chỉ tiêu chất lượng chiếu sáng thích hợp trong mọi loại phòng. Nội thất trong phòng được làm nổi bật khi sử dụng chiếu sáng theo đặc điểm kiến trúc, con người và đồ vật trong phòng được chiếu sáng sao cho hình dạng và cấu trúc bề mặt được thể hiện rõ ràng và dịu mắt. Điều này xảy ra khi ánh sáng được chiếu từ một hướng: các bóng chủ yếu để tạo hiệu ứng nổi tốt hơn và không gây nhầm lẫn (làm rối mắt).

Chiếu sáng không nên định hướng quá nhiều bởi có thể tạo bóng đổ đậm nét, cũng không nên chủ yếu là ánh sáng khuếch tán nếu không hiệu ứng nổi sẽ mất hoàn toàn và tạo nên môi trường ánh sáng đơn điệu buồn tẻ.

4.5.2. Chiếu sáng có hướng tại vị trí làm việc

Chiếu sáng từ một hướng nhất định có thể làm rõ các chi tiết trong công việc thị giác, làm tăng độ nhìn rõ và công việc thực hiện dễ dàng hơn. Đặc biệt quan trọng đối với các công việc có các chi tiết nhỏ và các nét khắc/ các rãnh xoi.

4.6. Màu sắc

Chất lượng màu sắc của bóng đèn được thể hiện qua hai đặc trưng sau:

– Màu ánh sáng của bóng đèn

– Khả năng thể hiện màu có ảnh hưởng đến sự hiện màu của các vật và con người được chiếu sáng bởi bóng đèn.

Hai thuộc tính này phải được xem xét riêng biệt.

4.6.1. Màu ánh sáng

“Màu ánh sáng” của bóng đèn là màu nhìn thấy của màu bên ngoài (độ hội tụ màu của đèn) của ánh sáng phát ra. Có thể được biểu thị qua nhiệt độ màu tương quan.

Các đèn được phân thành 3 nhóm phù hợp với nhiệt độ màu tương quan của chúng (Tcp)

Màu ánh sáng

Nhiệt độ màu

Trắng ấm

thấp hơn 3300K

Trắng trung tính

từ 3300K đến 5300K

Trắng lạnh

lớn hơn 5300K

Sự lựa chọn màu ánh sáng là vấn đề tâm lý, thẩm mỹ và quan niệm về ánh sáng trắng tự nhiên. Sự lựa chọn còn phụ thuộc vào độ rọi, màu sắc trong phòng, các đồ dùng nội thất và khí hậu mỗi vùng. Vùng khí hậu nóng nực màu ánh sáng lạnh thường được ưu tiên, và ở vùng khí hậu lạnh thì ánh sáng ấm hay được chọn.

4.6.2. Sự thể hiện màu

Một điều quan trọng đối với cả hiệu suất làm việc và cảm giác tiện nghi, thoải mái là màu sắc của các vật thể hay màu da người trong môi trường chiếu sáng được thể hiện chính xác, tự nhiên và làm cho mọi người trông hấp dẫn, khỏe mạnh.

Màu sắc an toàn theo tiêu chuẩn ISO 3864 phải luôn được nhận biết và phân biệt rõ ràng.

Để biểu thị khách quan tính chất thể hiện màu của một nguồn sáng người ta đã đưa ra chỉ số thể hiện màu chung Ra. Giá trị cao nhất của Ra là 100. Chỉ số này giảm khi chất lượng thể hiện màu giảm đi.

Các bóng đèn có trị số Ra nhỏ hơn 80 không nên dùng để chiếu sáng những nơi làm việc thường xuyên hoặc có người ở lại trong thời gian dài. Ngoài trừ chiếu sáng trong các xưởng cao và chiếu sáng ngoài nhà. (Đèn công nghiệp treo ở độ cao trên 6m). Song ngay cả trong trường hợp này cũng phải có biện pháp thích hợp để bảo đảm sử dụng các bóng đèn có chất lượng thể hiện màu cao ở những chỗ làm việc thường xuyên và những nơi cần phải nhận rõ màu sắc an toàn.

Các giá trị nhỏ nhất của chỉ số thể hiện màu chung Ra được áp dụng cho các loại phòng và công việc khác nhau được quy định ở Điều 5.

4.7. ánh sáng ban ngày

Ánh sáng ban ngày có thể bảo đảm toàn bộ hoặc một phần chiếu sáng chỗ làm việc.

Ánh sáng ban ngày thay đổi theo thời gian về mức độ sáng và thành phần phổ do vậy độ sáng trong nhà cũng thay đổi. Ánh sáng ban ngày có thể tạo nên hiệu ứng nổi và phân bố độ chói đặc trưng do luồng ánh sáng từ cửa bên đi vào nhà gần như theo hướng nằm ngang. Ánh sáng ban ngày còn có thể chiếu qua cửa mái và các loại cửa sáng khác.

Cửa sổ còn đảm bảo điều kiện giao tiếp với thế giới bên ngoài mà hầu hết mọi người đều ưa thích. Cần tránh độ tương phản quá lớn và bất tiện nghi nhiệt do ánh sáng mặt trời trực tiếp chiếu vào khu vực làm việc. Sử dụng các phương tiện kiểm soát ánh nắng phù hợp như rèm cửa hoặc mành che cửa sao cho ánh sáng mặt trời trực tiếp không chiếu vào người làm việc và/hoặc các bề mặt nằm trong tầm nhìn của họ.

Trong các phòng có cửa sổ bên ánh sáng ban ngày giảm nhanh theo khoảng cách từ cửa sổ. Trong các phòng này hệ số chiếu sáng tự nhiên không được nhỏ hơn 1% trên mặt phẳng làm việc cách tường có cửa sổ 3m và cách tường bên cạnh 1m. Cần có chiếu sáng bổ sung để bảo đảm độ rọi yêu cầu tại chỗ làm việc và cân bằng phân bố độ chói trong phòng. Có thể sử dụng công tắc tự động hoặc tắt bật bằng tay và/hoặc thiết bị chỉnh độ sáng để đảm bảo kết hợp hài hòa chiếu sáng điện và ánh sáng ban ngày.

Cần che chắn để giảm chói lóa từ cửa sổ.

4.8. Sự duy trì độ rọi

Các mức ánh sáng khuyên dùng cho từng công việc được coi là độ rọi duy trì. Độ rọi duy trì phụ thuộc vào khả năng duy trì ánh sáng của bóng đèn, đèn chiếu sáng, độ trong sạch của môi trường và chương trình bảo dưỡng hệ thống chiếu sáng.

Sơ đồ chiều sáng cần được thiết kế với hệ số duy trì được tính theo loại thiết bị chiếu sáng, môi trường và kế hoạch bảo trì, bảo dưỡng. Hệ số duy trì tính toán không được nhỏ hơn 0,7.

4.9. Hiệu quả năng lượng

Hệ thống chiếu sáng phải đáp ứng các yêu cầu về ánh sáng của từng loại phòng, loại công việc, hoạt động thị giác mà không lãng phí năng lượng. Tuy nhiên không được vì mục tiêu tiết kiệm năng lượng mà coi nhẹ yêu cầu bảo đảm hoạt động thị giác, an toàn và tiện nghi.

Vấn đề này đòi hỏi cần quan tâm lựa chọn hệ thống chiếu sáng, thiết bị chiếu sáng, hệ thống điều khiển hoặc điều chỉnh ánh sáng phù hợp và tận dụng ánh sáng tự nhiên. Cần quan tâm đến những quy định về hạn chế sử dụng năng lượng cho chiếu sáng (ở một số quốc gia). Có thể đáp ứng được hạn chế này bằng việc lựa chọn hệ thống chiếu sáng hợp lý và sử dụng hệ thống công tắc tự động hoặc tắt bật bằng tay hoặc điều chỉnh độ sáng của bóng đèn.

4.10. Chiếu sáng vị trí làm việc có thiết bị hiển thị đầu cuối (VDT)

(Còn gọi là thiết bị màn hình hiển thị)

Chiếu sáng tại vị trí làm việc có VDT phải phù hợp với mọi công việc được thực hiện tại đó, ví dụ đọc trên màn hình, tài liệu in, bản viết tay, sử dụng bàn phím, v.v…

Đối với những khu vực này cần lựa chọn chỉ tiêu và hệ thống chiếu sáng phù hợp với loại phòng, loại công việc và hoạt động theo quy định ở Điều 5.

Màn hình VDT và đôi khi cả bàn phím có thể bị phản xạ gây chói lóa mờ và chói lóa mất tiện nghi. Vì vậy cần lựa chọn, bố trí và kiểm soát các đèn để tránh các phản xạ có độ chói cao gây khó chịu.

Người thiết kế cần xác định vùng treo đèn gây khó chịu, lựa chọn thiết bị kiểm soát độ chói phù hợp và phân bố vị trí treo đèn để không gây phản xạ khó chịu.

Giới hạn độ chói của các đèn chiếu xuống có thể phản xạ từ màn hình theo hướng quan sát bình thường (của người làm việc) được quy định trong bảng sau. Giới hạn độ chói trung bình của đèn được quy định ở góc 65o trở lên tính từ trục thẳng chiếu xuống từ tâm đèn tại chỗ làm việc có màn hình đặt thẳng đứng hoặc nghiêng góc đến 15o.

Loại màn hình theo ISO 9241 – 7

I

II

III

Chất lượng màn hình

tốt

trung bình

kém

Giới hạn độ chói trung bình của đèn điện

≤ 1000 cd/m2

≤ 200 cd/m2

CHÚ THÍCH: Đối với những vị trí đặc biệt ví dụ có sử dụng màn hình nhạy cảm hoặc thay đổi góc nghiêng thì các giới hạn độ chói nói trên phải được áp dụng với góc nhỏ hơn (ví dụ: 55o) của đèn điện.

4.11. Hiện tượng ánh sáng nhấp nháy và hiệu ứng hoạt nghiệm

Hiện tượng nhấp nháy gây mất tập trung khi làm việc và còn gây hiệu ứng tâm lý như nhức đầu. Hệ thống chiếu sáng phải được thiết kế tránh hiện tượng nhấp nháy và hiệu ứng hoạt nghiệm. Hiệu ứng hoạt nghiệm có thể dẫn đến những tình huống nguy hiểm do nhận biết sai lệch về chuyển động của các máy móc có bộ phận quay hoặc chuyển động theo chu kỳ.

CHÚ THÍCH: Tránh hiện tượng này bằng cách sử dụng nguồn điện một chiều hoặc sử dụng các bóng đèn có tần số cao (khoảng 30 kHz) hoặc lắp hệ thống đèn vào các pha khác nhau của nguồn điện.

4.12. Chiếu sáng sự cố

Phải có hệ thống sáng khẩn cấp, nội dung chi tiết về chiếu sáng khẩn cấp được đề cập đến trong một tiêu chuẩn riêng.

5. Các yêu cầu chiếu sáng

Các yêu cầu chiếu sáng đối với các loại phòng và hoạt động được khuyến nghị trong các bảng ở mục này như sau.

Cột 1 Danh mục các phòng (khu vực) làm việc hoặc hoạt động

Cột 1 liệt kê các phòng, công việc hoặc hoạt động có các yêu cầu đặc thù, nếu có phòng, công việc hoặc hoạt động nào không có trong danh mục thì có thể áp dụng các giá trị đối với tình huống tương tự.

Cột 2 Độ rọi duy trì ()

Cột 2 quy định giá trị độ rọi duy trì trên bề mặt chuẩn đối với phòng, công việc hoặc hoạt động được liệt kê trong cột 1 (xem 4.3)

Cột 3 Giới hạn hệ số chói lóa đồng nhất (URGL)

Cột 3 Quy định các giới hạn URG áp dụng cho các tình huống liệt kê trong cột 1 (xem 4.4)

Cột 4 Hệ số thể hiện màu tối thiểu (Ra)

Cột 4 Quy định chỉ số thể hiện màu tối thiểu cho các tình huống liệt kê trong cột 1 (xem 4.6.2)

Cột 5 Ghi chú

Lời khuyên và nhấn mạnh đối với trường hợp ngoại lệ hoặc áp dụng đặc biệt đối tình huống liệt kê trong cột 1.

Áp dụng đối với VDT xem 4.10.

Bảng các chỉ tiêu độ rọi, hạn chế chói lóa và chất lượng màu sắc cho các phòng (khu vực) làm việc và các hoạt động

Loại phòng, công việc hoặc hoạt động


lux

URGL

Ra

Ghi chú

1. Khu vực chung trong nhà

Tiền sảnh

100

22

60

 

Phòng đợi

200

22

80

 

Khu vực lưu thông và hành lang

100

28

40

Tại cửa ra vào cần tạo vùng chuyển tiếp và tránh thay đổi đột ngột

Cầu thang, thang cuốn

150

25

40

 

Băng tải

150

25

40

 

Căng tin

150

25

40

 

Phòng nghỉ

100

22

80

 

Phòng tập thể dục

300

22

80

 

Phòng gửi đồ, phòng rửa mặt, phòng tắm, nhà vệ sinh

200

25

80

 

Phòng cho người bệnh

500

19

80

 

Phòng y tế

500

16

90

Tcp thấp nhất 4000 K

Phòng ban, phòng đặt tủ điện

200

25

60

 

Phòng thư báo, bảng điện

500

19

80

 

Nhà kho, kho lạnh

100

25

60

200 lux nếu làm việc thường xuyên

Khu vực đóng gói hàng gửi đi

300

25

60

 

Nơi kiểm tra

150

22

60

200 lux nếu làm việc thường xuyên

2. Tòa nhà nông nghiệp

Xếp hàng và sử dụng thiết bị, máy móc đóng gói hàng

200

25

80

 

Nhà nhốt vật nuôi

50

28

40

 

Nơi nhốt súc vật ốm, ngăn cho súc vật đẻ

200

25

80

 

Chuẩn bị thức ăn, nơi trữ sữa, rửa đồ

200

25

80

 

3. Làm bánh

Chuẩn bị và nướng bánh

300

22

80

 

Sửa sang, đóng hộp, trang trí

500

22

80

 

4. Công nghiệp xi măng, bê tông & gạch

Phơi sấy

50

28

20

Màu sắc an toàn phải rõ ràng

Chuẩn bị nguyên liệu, làm việc ở máy trộn và lò nung

200

28

40

 

Làm việc trên máy

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Làm khuôn thô

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

5. Công nghiệp gốm, thủy tinh

Làm khô

50

28

20

 

Chuẩn bị, công việc với máy móc

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Tráng men, lăn, ép, tạo hình đơn giản, lắp kính, thổi thủy tinh

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Mài, khắc, đánh bóng thủy tinh, tạo hình các chi tiết chính xác, chế tác các dụng cụ thủy tinh

750

19

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Công việc trang trí

500

19

80

 

Mài kính quang học, mài và khắc pha lê bằng tay

750

16

80

 

Công việc chính xác ví dụ. Mài, vẽ trang trí

1000

16

90

Tcp thấp nhất 4000 K

Chế tác đá quý nhân tạo

1500

16

90

Tcp thấp nhất 4000 K

6. Công nghiệp hóa chất, nhựa và cao su

Các quá trình sản xuất điều khiển từ xa

50

 

20

Màu sắc an toàn phải rõ ràng

Máy móc sản xuất đôi khi cần thao tác bằng tay

150

28

40

 

Máy móc sản xuất thường xuyên cần thao tác bằng tay

300

25

80

 

Phòng đo chính xác, phòng thí nghiệm

500

19

80

 

Sản xuất dược phẩm

500

22

80

 

Sản xuất lốp xe

500

22

80

 

Kiểm tra màu

1000

16

90

Tcp thấp nhất 6500K

Cắt, sửa, kiểm tra

750

19

80

 

7. Công nghiệp điện

Sản xuất cáp

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Quấn dây:

– Cuộn dây lớn

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

– Cuộn dây trung bình

500

22

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

– Cuộn dây nhỏ

750

19

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Nhúng cách điện

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Mạ điện

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Công việc lắp ráp

– Chi tiết thô, ví dụ: Biến thế lớn

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

– Chi tiết trung bình, ví dụ: Bảng điện

500

22

80

 

– Chi tiết nhỏ, ví dụ: Điện thoại

750

19

80

 

– Chi tiết chính xác, ví dụ: Thiết bị đo lường

1000

16

80

 

Xưởng điện tử thử nghiệm, hiệu chỉnh

1500

16

80

 

8. Công nghiệp thực phẩm

Khu vực làm việc trong nhà máy bia, xưởng mạch nha, rửa, đóng vào thùng, làm sạch sàng, bóc vỏ, nơi nấu trong xí nghiệp làm mứt và sôcôla, khu vực làm việc trong nhà máy đường, sấy khô và ủ men thuốc lá thô, hầm lên men

200

25

80

 

Phân loại và rửa sản phẩm, nghiền, trộn, đóng gói

300

25

80

 

Khu vực làm việc trong nhà giết mổ, cửa hàng thịt, nhà máy sữa, trên sàn lọc, nơi tinh chế đường

500

25

80

 

Cắt và phân loại rau quả

300

25

80

 

Chế biến thức ăn sẵn, nhà bếp

500

22

80

 

Sản xuất xì gà và thuốc lá

500

22

80

 

Kiểm tra thủy tinh và chai lọ, kiểm tra sản phẩm, chỉnh sửa, phân loại, trang điểm

500

22

80

 

Phòng thí nghiệm

500

19

80

 

Kiểm tra màu

1000

16

90

Tcp­ thấp nhất 4000K

9. Các lò đúc và xí nghiệp đúc kim loại

Đường hầm dưới sàn, hầm chứa…

50

28

20

Màu sắc an toàn phải rõ ràng

Sàn thao tác

100

25

40

 

Chuẩn bị cát

200

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Gọt giũa ba via

200

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Chỗ làm việc trên lò và trạm trộn

200

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Xưởng đúc

200

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Khu vực dỡ khuôn

200

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Đúc máy

200

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Đổ khuôn bằng tay và đúc lõi

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Đúc khuôn dập

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Nhà làm mẫu

500

22

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

10. Hiệu làm đầu

Làm tóc

500

19

90

 

11. Chế tác đồ trang sức

Chế tác đá quý

1500

16

90

Tcp thấp nhất 4000K

Chế tác đồ trang sức

1000

16

90

 

Làm đồng hồ (bằng tay)

1500

16

80

 

Làm đồng hồ (tự động)

500

19

80

 

12. Xưởng giặt là và giặt khô

Nhận hàng, đánh dấu và phân loại

300

25

80

 

Giặt và giặt khô

300

25

80

 

Là, ép

300

25

80

 

Kiểm tra và chỉnh sửa

750

19

80

 

13. Công nghiệp da

Bể, thùng ngâm, hầm chứa da

200

25

40

 

Lọc, bào, chà xát, rũ da

300

25

80

 

Làm yên ngựa, đóng giày, khâu, may, đánh bóng, tạo phom, cắt, dập

500

22

80

 

Phân loại

500

22

90

Tcp thấp nhất 4000K

Nhuộm da (máy nhuộm)

500

22

80

 

Kiểm tra chất lượng

1000

19

80

 

Kiểm tra màu

1000

16

90

Tcp thấp nhất 4000K

Làm giày

500

22

80

 

Làm găng tay

500

22

80

 

14. Công việc cơ khí chế tạo

Tháo khuôn phôi

200

25

60

 

Rèn, hàn, nguội

300

25

60

 

Gia công thô và chính xác trung bình: dung sai > 0,1 mm

300

22

60

 

Gia công chính xác:

Dung sai < 0,1=””>

500

19

60

 

Vạch dấu, kiểm tra

750

19

60

 

Kéo dây & đúc ống

300

25

60

 

Gia công đĩa ≥ 5 mm

200

25

60

 

Gia công thép tấm < 5=””>

300

22

60

 

Chế tạo dụng cụ, thiết bị cắt

750

19

60

 

Xưởng lắp ráp

– Chi tiết thô

200

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

– Chi tiết trung bình

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

– Chi tiết nhỏ

500

22

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

– Công việc chính xác

750

19

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Mạ điện

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Xử lý bề mặt và sơn

750

25

80

 

Chế tạo công cụ, khuôn dưỡng, đồ gá lắp, cơ khí chính xác và cơ khí siêu nhỏ

1000

19

80

 

15. Công nghiệp giấy

Sản xuất bột giấy

200

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Sản xuất giấy, giấy gấp nếp, bìa cứng

300

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Công việc đóng sách ví dụ. Gập giấy, sắp xếp, dán keo, xén, đóng bìa, khâu sách

500

22

60

 

16. Nhà máy điện

Trạm cấp nhiên liệu

50

28

20

Màu sắc an toàn phải nhận rõ

Xưởng nồi hơi

100

28

40

 

Phòng máy

200

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Các phòng phụ trợ, phòng máy bơm, phòng ngưng tụ, bảng điện v.v..

200

25

60

 

Phòng điều khiển

500

16

80

1. Bảng điều khiển thường ở mặt đứng

2. Có thể cần điều chỉnh ánh sáng

3. Làm việc với VDT xem 4.10

17. Công nghiệp in

Phòng máy in, xén giấy, mạ vàng, chạm nổi, chế bản khắc chữ, làm khuôn

500

19

80

 

Phân loại giấy và in bằng tay

500

19

80

 

Sắp chữ, sửa bông, in litô

1000

19

80

 

Kiểm tra màu

1500

16

90

Tcp thấp nhất 5000K

Khắc thép và đồng

2000

16

80

Hướng chiếu sáng xem 4.5.2

18. Công việc sắt thép

Máy móc sản xuất không yêu cầu làm bằng tay

50

28

20

Màu sắc an toàn phải rõ ràng

Máy móc sản xuất đôi khi yêu cầu thao tác bằng tay

150

28

40

 

Chỗ làm việc thường xuyên thao tác bằng tay

200

25

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Kho thép

50

28

20

Màu sắc an toàn phải rõ ràng

Lò luyện

200

25

20

Màu sắc an toàn phải rõ ràng

Máy cán, cuộn, cắt thép

300

25

40

 

Sàn điều khiển và bảng điều khiển

300

22

80

 

Thử nghiệm, đo đạc và kiểm tra

500

22

80

 

Đường hầm dưới sàn, bằng tải, hầm chứa…

50

28

20

Màu sắc an toàn phải rõ ràng

19. Công nghiệp dệt

Khu vực dỡ bông, bể nhuộm

200

25

60

 

Chải, giặt, là, kéo sợi, đo, cắt, xe sợi thô, xe sợi đay và sợi gai

300

22

80

 

Xe chỉ, đánh ống, mắc khung cửi, dệt, tết sợi, đan len

500

22

80

Tránh hiệu ứng hoạt nghiệm

May, đan sợi nhỏ, thêu móc

750

22

80

 

Thiết kế, vẽ mẫu

750

22

90

Tcp thấp nhất 4000K

Hoàn thiện, nhuộm

500

22

80

 

Phòng phơi sấy

100

28

60

 

In vải tự động

500

25

80

 

Gỡ nút chỉ, chỉnh sửa

1000

19

80

 

Kiểm tra màu, kiểm tra vải

1000

16

90

Tcp thấp nhất 4000K

Sửa lỗi

1500

19

90

Tcp thấp nhất 4000K

May mũ

500

22

80

 

20. Chế tạo ô tô

Làm thân xe và lắp ráp

500

22

80

 

Sơn, buồng phun sơn, buồng đánh bóng

750

22

80

 

Sơn: sửa, kiểm tra

1000

16

90

Tcp thấp nhất 4000K

Sản xuất ghế nhồi

1000

19

80

 

Kiểm tra hoàn thiện

1000

19

80

 

21. Công nghiệp sản xuất đồ gỗ

Quy trình tự động ví dụ. Sấy khô, sản xuất gỗ dán

50

28

40

 

Hầm xông hơi

150

28

40

 

Xưởng cưa

300

25

60

Tránh hiệu ứng hoạt nghiệm

Làm trên bàn mộc, gắn keo, lắp ghép

300

25

80

 

Đánh bóng, sơn, đồ mộc tinh xảo

750

22

80

 

Làm việc trên các máy gia công gỗ, ví dụ: Bào, soi, mài, cắt, cưa, đục, khoan

500

19

80

Tránh hiệu ứng hoạt nghiệm

Chọn gỗ bọc, chạm, khảm

750

22

90

Tcp thấp nhất 4000K

Kiểm tra chất lượng

1000

19

90

Tcp thấp nhất 4000K

22. Văn phòng, công sở

Phòng hồ sơ, photocopy, khu vực đi lại…

300

19

80

 

Các phòng làm việc chung, đánh máy, đọc, viết, xử lý dữ liệu

500

19

80

 

Phòng đồ họa, thiết kế

750

16

80

 

Thiết kế vi tính

500

19

80

Làm việc với VDT xem 4.10

Phòng họp

500

19

80

Chiếu sáng phải điều chỉnh được

Bàn tiếp tân

300

22

80

 

Phòng lưu trữ

200

25

80

 

23. Cửa hàng

Khu vực bán hàng nhỏ

300

22

80

 

Khu vực bán hàng rộng

500

22

80

 

Quầy thu ngân

500

19

80

 

Bàn gói đồ

500

19

80

 

24. Nhà hàng và khách sạn

Bàn tiếp tân/thu ngân, khu vực để hành lý cần khuân vác

300

22

80

 

Nhà bếp

500

22

80

 

Nhà hàng, phòng ăn, phòng chức năng

200

22

80

Chiếu sáng phải được thiết kế tạo không gian thân mật

Nhà hàng tự phục vụ

200

22

80

 

Buphê

300

22

80

 

Phòng họp

500

19

80

Chiếu sáng phải điều chỉnh được

Hành lang

100

25

80

Ban đêm có thể giảm mức độ sáng

25. Nơi vui chơi giải trí

Nhà hát & phòng hòa nhạc

200

22

80

 

Phòng đa năng

300

22

80

 

Phòng tập, phòng thay trang phục

300

22

80

Yêu cầu chiếu sáng gương soi không gây lóa để trang điểm

Bảo tàng (khu trưng bày chung)

300

19

80

Chiếu sáng phù hợp yêu cầu chiếu hình ảnh, chống ảnh hưởng bức xạ. Xem chỉ dẫn chiếu sáng bảo tàng

26. Thư viện

Giá sách

200

19

80

 

Phòng đọc

500

19

80

 

Quầy thu ngân, nhận sách

500

19

80

 

27. Nơi để xe công cộng (trong nhà)

Đường dốc ra/vào (ban ngày)

300

25

40

Màu sắc an toàn phải rõ ràng

Đường dốc ra/vào (ban đêm)

75

25

40

Màu sắc an toàn phải rõ ràng

Đường lưu thông

75

25

40

Màu sắc an toàn phải rõ ràng

Khu vực đỗ xe

75

28

40

Độ rọi mặt đứng lớn sẽ tăng độ nhìn rõ mặt người vì vậy cảm thấy an toàn hơn

Phòng vé

300

19

80

1 tránh phản sáng từ cửa sổ

2 Ngăn chói lóa từ bên ngoài

28. Lớp học, giảng đường

Phòng chơi

300

19

80

 

Lớp học mẫu giáo

300

19

80

 

Phòng học thủ công mẫu giáo

300

19

80

 

Lớp học, phòng học thêm

300

19

80

Chiếu sáng phải điều chỉnh được

Lớp học ban đêm

500

19

80

 

Giảng đường

500

19

80

Chiếu sáng phải điều chỉnh được

Bảng đen

500

19

80

Tránh phản xạ có hướng

Bàn trình diễn

500

19

80

Trong giảng đường 750 lux

Phòng học mỹ thuật và thủ công

500

10

80

 

Phòng học mỹ thuật trong các trường mỹ thuật

750

19

90

Tcp > 5000K

Phòng học vẽ kỹ thuật

750

19

80

 

Phòng thực hành và thí nghiệm

500

19

80

 

Xưởng dạy nghề

500

19

80

 

Phòng thực hành âm nhạc

300

19

80

 

Phòng thực hành máy tính

500

19

80

Làm việc với VDT xem 4.10

Phòng học ngoại ngữ

300

19

80

 

Phòng chuẩn bị và xưởng thực nghiệm

500

22

80

 

Phòng sinh hoạt chung và hội trường

200

22

80

 

Phòng giáo viên

300

22

80

 

Phòng thể dục thể thao và bể bơi

300

22

80

Xem CIE 58-1983 và CIE 62-1984

29. Cơ sở chăm sóc sức khỏe

Phòng đợi

200

22

80

Độ rọi trên sàn nhà

Hành lang: ban ngày

200

22

80

Độ rọi trên sàn nhà

Hành lang: ban đêm

50

22

80

Độ rọi trên sàn nhà

Phòng trực

200

22

80

Độ rọi trên sàn nhà

Văn phòng

500

19

80

 

Phòng nhân viên

300

19

80

 

Phòng bệnh nhân

– Chiếu sáng chung

100

19

80

Độ rọi trên sàn nhà

– Đọc sáng

300

19

80

 

– Khám thông thường

300

19

80

 

– Khám và điều trị

1000

19

90

 

– Chiếu sáng ban đêm, theo dõi

5

19

80

 

Phòng tắm và vệ sinh của bệnh nhân

200

22

80

 

Phòng khám chung

500

19

90

 

Khám tai và mắt

1000

 

90

Đèn soi khám cục bộ

Kiểm tra thị lực và nhìn màu

500

16

90

 

Máy soi cắt lớp có phóng đại hình ảnh và hệ thống vô tuyến

50

19

80

Làm việc với VDT xem 4.10

Phòng chạy thận

500

19

80

 

Phòng khám da liễu

500

19

90

 

Phòng khám nội soi

300

19

80

 

Phòng bó bột

500

19

80

 

Phòng tắm chữa bệnh

300

19

80

 

Phòng mát-xa và xạ trị

300

19

80

 

Phòng tiền phẫu thuật và phục hồi

500

19

90

 

Phòng phẫu thuật

1000

19

90

 

Khoang phẫu thuật

Đèn chuyên dụng

Phòng điều trị tích cực

– Chiếu sáng chung

100

19

90

Độ rọi trên sàn nhà

– Khám thông thường

300

19

90

Độ rọi trên giường bệnh

– Khám và điều trị

1000

19

90

Độ rọi trên giường bệnh

– Chiếu sáng trực đêm

20

19

90

 

Phòng khám chữa răng

– Chiếu sáng chung

500

19

90

Chiếu sáng phải không gây lóa cho bệnh nhân

– Chỗ bệnh nhân

1000

 

90

Đèn soi khám cục bộ

– Khoang miệng

5000

 

90

Có thể lớn hơn 5000 lux

– So màu răng

5000

 

90

Tcp ≥ 6000K

Kiểm tra màu (phòng thí nghiệm)

1000

19

90

Tcp ≥ 5000K

Phòng tiệt trùng

300

22

80

 

Phòng khử trùng

300

22

80

 

Phòng mổ tử thi và nhà xác

500

19

90

 

Bàn mổ tử thi

5000

 

90

Có thể lớn hơn 5000 lux

30. Cảng hàng không

Phòng đi và đến, khu vực nhận hành lý

200

22

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Khu vực chuyển tiếp, băng truyền

150

22

80

 

Bàn thông tin, bàn đăng ký bay

500

19

80

Làm việc với VDT xem 4.10

Bàn kiểm tra hành khách và hộ chiếu

500

19

80

Độ rọi mặt đứng quan trọng

Khu vực đợi vào cửa

200

22

80

 

Phòng lưu giữ hành lý

200

28

60

 

Khu vực kiểm tra an ninh

300

19

80

Làm việc với VDT xem 4.10

Trạm kiểm soát không lưu

500

16

80

1. Chiếu sáng điều chỉnh được

2 Làm việc với VDT xem 4.10

3. Tránh lóa do ánh sáng ban ngày

Phòng điều vận

500

16

80

1. Chiếu sáng điều chỉnh được

2. Làm việc với VDT xem 4.10

Hầm kiểm tra và sửa chữa

500

22

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Khu vực thử nghiệm động cơ

500

22

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Khu vực đo kiểm trong hầm

500

22

80

Nhà xưởng cao xem 4.6.2

Bậc lên xuống và đường ngầm cho hành khách

50

28

40

 

Phòng làm thủ tục và phòng chờ

200

28

40

 

Phòng mua vé gửi hành lý và thu tiền

300

19

80

 

Phòng đợi lên máy bay

200

22

80

 

31. Nhà thờ, thánh đường, đền, miếu

 

 

 

 

Gian chính của nhà thờ

100

25

80

 

Các hàng ghế, ban thờ, bục giảng kinh

300

22

80

 

6. Phương pháp kiểm tra

6.1. Độ rọi

Độ rọi phải được đo ở các điểm đặc trưng tại các khu vực liên quan. Các số đo không được nhỏ hơn giá trị tính toán cho điểm đó.

Độ rọi duy trì được tính toán từ các số liệu đo trên cùng lưới điểm khi tính toán thiết kế và giá trị này không được nhỏ hơn giá trị quy định cho công việc.

Các phép đo lặp lại phải thực hiện tại cùng các điểm đo trước đó.

6.2. Hệ số chói lóa đồng nhất

Số liệu xác thực của URG được xác định theo phương pháp bảng với tỷ lệ khoảng cách và độ cao treo đèn 1:1 theo CIE 117-1995 cho đèn điện/sơ đồ phải do nhà chế tạo đèn cung cấp. Bố trí lắp đặt chiếu sáng và tình trạng các bề mặt phải được kiểm tra so với các giả thiết thiết kế.

Hệ thống lắp đặt phải phù hợp với thiết kế.

6.3. Chỉ số thể hiện màu (Ra)

Số liệu xác thực của Ra cho các bóng đèn sử dụng trong hệ thống chiếu sáng phải do các nhà sản xuất bóng đèn cung cấp. Các đèn phải được kiểm tra so với chỉ tiêu thiết kế và phải có Ra không nhỏ hơn giá trị quy định trong thiết kế.

6.4. Nhiệt độ màu (Tcp)

Giá trị xác thực của Tcp cho các bóng đèn sử dụng trong hệ thống chiếu sáng phải do nhà sản xuất bóng đèn cung cấp. Giá trị Tcp của các bóng đèn không được nhỏ hơn giá trị quy định trong thiết kế.

6.5. Độ duy trì

Người thiết kế phải:

– Công bố hệ số duy trì và liệt kê tất cả các giả thiết về xuất xứ của giá trị này.

– Kiểm tra thiết bị chiếu sáng phù hợp với môi trường sử dụng. Đưa ra quy trình bảo dưỡng toàn bộ bao gồm tần suất thay bóng đèn, đèn điện, khoảng thời gian làm sạch các bề mặt trong phòng và phương pháp làm sạch.

6.6. Độ chói của đèn

Độ chói trung bình phần phát sáng của đèn điện phải được đo và/hoặc tính toán trong mặt phẳng -C theo góc phương vị với quãng cách 15o bắt đầu từ 0o và theo góc -g tại các góc 65o, 75o và 85o. Thông thường các nhà sản xuất đèn điện phải cung cấp các số liệu này dựa trên quang thông lớn nhất của (bóng đèn/đèn điện). Các giá trị không được nhỏ hơn giới hạn quy định ở điều 4.10.

6.7. Sai số phép đo

Có thể có nhiều yếu tố gây sai lệch giữa số liệu tính toán và số liệu đo hiệu quả của hệ thống chiếu sáng. Nguyên nhân chủ yếu ở chỗ, ngay cả khi quá trình tính toán bảo đảm độ chính xác cao nhất có thể, song dữ liệu tính toán được cho rằng tất cả các bóng đèn, mạch điện, đèn điện đơn lẻ có số liệu trắc quang đồng nhất như nhau. Điều này rõ ràng là không thể có được và sẽ phải có sai số nào đó. Theo kinh nghiệm thực tế khi đo độ rọi và độ chói có độ sai lệch trong khoảng 10%

Lao Động – Tiền Lương – Tags: Tiêu chuẩn TCVN 7114-1:2008

  • Nghị định 18/2013/NĐ-CP Quy định tiêu chuẩn vật chất hậu cần đối với sĩ quan, hạ sĩ quan, chiến sĩ

  • Quyết định 1169/QĐ-LĐTBXH Tuyên bố tiêu chuẩn kĩ năng nghề quốc gia lĩnh vực nông nghiệp

  • Tiêu chuẩn TCVN 7114-1:2008 Chiếu sáng nơi làm việc

  • Thông tư 77/2019/TT-BTC Quy định mã số, tiêu chuẩn chuyên môn, nghiệp vụ và xếp lương

  • Quy chuẩn quốc gia QCVN 02:2011/BLĐTBXH Về An toàn lao động thang máy điện

  • VBHN 5161/VBHN-BLĐTBXH Quy định chuẩn về chuyên môn, nghiệp vụ của nhà giáo

  • Chia sẻ thông tư 15/2018/TT-BLĐTBXH quy chuẩn quốc gia về an toàn lao động đối với thang máy gia đình

  • Thông tư 44/2016/TT-BLĐTBXH Hướng dẫn chính sách đào tạo nghề cho người chấp hành xong án phạt

  • Thông tư 41/2016/TT-BLĐTBXH Quy định giá tối thiểu đối với các dịch vụ kiểm định kĩ thuật an toàn lao động

  • Thông tư liên tịch 28/2013/TTLT-BYT-BLĐTBXH Quy định tỷ lệ tổn thương cơ thể do thương tích, bệnh, tật và bệnh nghề nghiệp

  • Thông tư 03/2015/TT-BLĐTBXH Quy định mức điều chỉnh tiền lương, tiền công

  • Chia sẻ thông tư 15/2018/TT-BLĐTBXH quy chuẩn quốc gia về an toàn lao động đối với thang máy gia đình

  • Nghị quyết 03-2018-NQ-HĐND-HCM Về ban hành quy định chi thu nhập tăng thêm cho cán bộ, công chức Nhà Nước

  • Nghị định 99/2018/NĐ-CP Quy định mức trợ cấp với người có công với cách mạng